من به گفته اطرافیانم آدم سازگار و منعطفی هستم شایدم زیادی سازگارم اما فکر میکنم اینطوری نباشه. من با همه کس و همه چیز می سازم جز یه دسته آدمها.من نمی تونم با آدم های متعصب سازگارشم. تحملم رو در برابر آدمهای متعصب از دست میدم و میخوام ازشون دور شم و تا حد ممکن حرف نزنم. من میگم تعصب حتی روی تعصب هم درست نیس. وقتی اینو بهش گفتم، گفت اما خودت روی علم تعصب داری. راستش یه لحظه به خودم شک کردم. اینقد این موضوع واسم حیاتی بود که رفتم معنی کلمه تعصب رو دیدم "تعصب به معنای اعتقاد و باور شدید و غیرمنطقی نسبت به یک چیز است حتی اگر آن چیز اشتباه و نادرست باشد." اما علم تعصب ناپذیره چون علم می پذیره اشتباهش رو و اصلاح میکنه. بهش گفتم من روی علم تعصب ندارم و خود علم هم تعصب رو نمی پذیره. گفت طبق اصل عدم قطعیت همه چیز نسبی است پس من هم درست میگم. یه لحظه خیلی ناراحت شدم نه برای خودم، برای هایزنبرگ اگه میدونست یه روز قراره اصل عدم قطعیتش برای توجیه اینکه تعصب هم درسته به کار بره. هرگز عمرش رو صرف اثبات این اصل نمی کرد. میرفت حالش رو می کرد. هایزنبرگ اثبات کرد که نمی توان هم زمان مکان و اندازه حرکت دقیق ذره ای به کوچکی الکترون رو اندازه گرفت. بعدها تعمیم پیدا کرد که همه چیز می تونه نسبی باشه. اما بنده خدا منظورش این نبود که وقتی میزی نیم متره طولش نسبیه و می تونه حتی صفر هم باشد. واقعیت، واقعیت هست. گفت خب تو که همیشه میگی خوب و بد نداریم و همه چی نسبیه. گفتم خب چه ربطی داره کوتاه و بلند هم نداریم. کوتاه نسبت به چی؟ معیار چیه؟ مثلا وقتی می گوییم قد اون آدم کوتاه هس یعنی نسبت به متوسط جامعه کوتاه تر هست و داری با یه معیاری می سنجی. خب تو داری خوبی و بدی چی رو میسنجی؟ گفت مثلا آدم خوب و بد، گفتم از چه نظر معیار چیه؟ گفت یعنی چی معیار؟ آدم یا خوبه یا بد. پس مفهوم خوب و بد نسبی نیست. در حالی که میخواستم بگم که وقتی معیاری رو نداری یعنی اطلاعات کافی نیست و نمیشه جواب داد. اما با خودم گفتم منظورش رو که می فهمم. گفتم مشکل تو همینجاست آدم ها نه خوب اند و نه بد، خوب و بد فقط قراردادهای اجتماعی اند.آدمها نه سیاه اند نه سپید، آدمها خاکستری ان.در حالی که به هایزنبرگ فک می کردم و می دیدم در دفاع از اصلش بد عمل کردم یادم اومد که مکان و زمان الکترون رو به ذات نمیشه همزمان پیدا کرد یعنی چون الکترون، الکترونه نمیشه همزمان مکان و زمانش رو تعیین کرد. انسان هم به ذات نمیشه گفت خوب یا بد هست، انسان چون انسانه نمیشه اینو گفت.

#آزاده_کارامد